به گزارش خبرنگار پایگاه خبری وزارت راه و شهرسازی، معاونت مسکن و ساختمان وزارت راه و شهرسازی در گزارشی به تشریح وضعیت و شرایط کلی بازار مسکن و آخرین وضعیت اجرای طرحهای حمایتی مسکن و اقدامات انجام شده در این زمینه پرداخت.
با توجه به شرایطی که در اقتصاد کلان کشور حاکم است و با وجود بخشی از محدودیتها و دشواریها در اجرا، بر اساس گزارش ارایه شده، روند صدور پروانه ساختمانی و شروع ساخت و تکمیل واحدها، تسهیلگریها و سیاستگذاریها، همگی از جدیت و تلاش این وزارتخانه برای عمل به تعهد در بخش مسکن حکایت دارد.
بهبود نسبی شاخصهای بخش مسکن از سال ۱۴۰۳ تاکنون
ارزیابی شرایط کلی بازار مسکن با وجود شرایط اقتصادی حاکم بر اقتصاد کلان کشور، نشان دهنده بهبود شاخصهای بخش مسکن از سال ۱۴۰۳ تاکنون است. بر اساس گزارشهای مرکز آمار، از فروردین ۱۴۰۴، رشد نقطه به نقطه شاخص اجارهبها کاهشی بوده در حالیکه تورم نقطه به نقطه (شاخص بهای کل کالاها و خدمات مصرفی خانوار) روند افزایشی داشته است. همچنین، آمارها نشان میدهد، در آذر ماه ۱۴۰۴ تورم نقطه به نقطه شاخص کالاها و خدمات مصرفی (تورم عمومی)، ۵۲.۶ درصد و رشد نقطه به نقطه شاخص اجارهبهای مسکن ۳۳.۴ درصد بوده است. آمارها حاکی است، روند و شرایط اجارهبها به میزان قابل توجهی از تورم عمومی فاصله گرفته است.
رشد ۹ درصدی صدور پروانه ساختمانی در ۱۴۰۳ نسبت به سال گذشته
در بخش تعداد واحد مسکونی در پروانه ساختمان نیز، گزارشهای مرکز آمار حکایت از رشد دارد. بر این اساس، تعداد واحد مسکونی در پروانه ساختمانی در سال ۱۴۰۳، در مناطق شهری کشور با رشد ۹ درصدی نسبت به سال ۱۴۰۲، به ۵۲۲ هزار واحد مسکونی و در شهر تهران با رشد ۷ درصدی به ۵۷ هزار واحد مسکونی (در همین بازه زمانی) رسیده است. تحقق این تعداد صدور پروانه ساختمان مسکونی پس از گذشت حدود ۱۱ سال اتفاق افتاده است که بخش عمدهای از آن به صدور پروانه ساختمانی در طرحهای حمایتی مسکن مربوط میشود.
هرچند به دلیل شرایط سیاسی و اقتصادی (به ویژه جنگ ۱۲ روزه) حاکم بر اقتصاد کشور و همچنین جذب منابع توسط بازارهای رقیب، تعداد واحد مسکونی در پروانههای ساختمانی در ششماهه ابتدایی سال ۱۴۰۴ نسبت به مدت مشابه سال قبل، کاهش یافته و رشد این شاخص در شهر تهران منفی ۱۱ درصد و در مناطق شهری کشور منفی ۲۰ درصد گزارش شده است، اما امید میرود با ایجاد ثبات در شرایط اقتصادی و سیاسی کشور در نیمه دوم سال این امر بهبود یابد.
رشد سرمایهگذاری مسکن در سالهای ۱۴۰۱ تا ۱۴۰۳
بررسی سرمایهگذاری در بخش مسکن نیز در سالهای گذشته از ۱۴۰۱ تا ۱۴۰۳ بر اساس اعلام معاونت مسکن و ساختمان حکایت از رشد در این بخش دارد. آمارها حاکی است، روند رشد سرمایهگذاری در بخش مسکن در سالهای ۱۳۹۹ و ۱۴۰۰ منفی و پس از آن طی سالهای ۱۴۰۱ تا ۱۴۰۳ مثبت شده است. این رشد، حدود ۵ درصد در سال ۱۴۰۳ برای کل مناطق شهری و بیش از ۱۸ درصد در شهر تهران است.
رشد قیمت مسکن کمتر از تورم عمومی
همچنین، با وجود رشد شدید قیمتها در بازارهای موازی همچون طلا، ارز و ...، رشد قیمت در بازار مسکن بسیار کمتر از تورم عمومی بوده است و حتی در برخی از ماهها روند کاهشی در بهای اسمی واحدهای مسکونی برآورد شده است. انتظار میرود ثبات فعلی حاکم بر بازار مسکن در ماههای آتی نیز ادامه داشته باشد. بر اساس دادههای اولیه و برآوردهای کارشناسی، رشد قیمت اسمی واحدهای مسکونی در سال ۱۴۰۴، از ابتدای سال تا دیماه حدود ۱۱ درصد بوده است.
تکمیل و بهرهبرداری واحدهای حمایتی مسکن
در این گزارش همچنین به آخرین وضعیت اجرای طرحهای حمایتی مسکن و اقدامات انجام شده در این زمینه نیز پرداخته شده است. دولت چهاردهم در بخش مسکن، یکی از اهداف کلان خود را بر تکمیل و بهرهبرداری از واحدهای حمایتی مسکن نهاده است. بر این اساس، نیز پروژههای حمایتی مسکن، شامل پروژه هایی هستند که از سال ۱۳۹۸ در چارچوب طرح اقدام ملی مسکن و بعد از تصویب قانون جهش تولید مسکن در سال ۱۴۰۰ تحت عنوان نهضت ملی مسکن از طریق واگذاری زمین دولتی با اجاره بلندمدت ۹۹ ساله اجرایی شد.
این گزارش حاکی است، در حوزه طرحهای حمایتی مسکن با لحاظ تعداد متقاضیان موثر (متقاضیان واجد شرایط دارای آورده اولیه)، تعهد قطعی دولت حدود ۸۵۴ هزار واحد است.
انعقاد قرارداد مشارکت مدنی ۱۶۶ هزار فقره مسکن حمایتی در دولت چهاردهم
در دولت چهاردهم با تاکید و تمرکز بر تکمیل واحدهای حمایتی مسکن، مجموعهای از اقدامات انجام شده است. بخشی از این اقدامات در تحقق این هدف وزارت راه و شهرسازی شامل، افزایش تعداد قراردادهای مشارکت مدنی از ۳۶۳ هزار (آمار پایان شهریور ۱۴۰۳) به ۵۲۹ هزار فقره است. بر این اساس، از ابتدای دولت چهاردهم بیش از ۱۶۶ هزار فقره قرارداد مشارکت مدنی در طرحهای حمایتی مسکن بر روی اراضی ۹۹ ساله منعقد شده است که نشان دهنده رشد ۱۰۰ درصدی انعقاد قرارداد به صورت ماهانه است.
۸۲۲ هزار نفر متقاضی مسکن حمایتی تخصیص پروژه شدند
همچنین، در بخش تخصیص پروژه به متقاضیان حمایتی مسکن بر روی اراضی ۹۹ ساله، نیز شاهد رشد مناسبی در دولت چهاردهم بودیم. در این بخش، تخصیص پروژه به متقاضیان در طرحهای مسکن حمایتی ۹۹ ساله، از ۷۴۳ هزار نفر به حدود ۸۲۲ هزار نفر رسید. بر این اساس، بیش از ۷۹ هزار مورد از تخصیص پروژه ها به متقاضیان مسکن حمایتی در دولت چهاردهم انجام شد.
صدور پروانه ساختمانی برای ۷۶۰ هزار واحد مسکن حمایتی
افزایش صدور پروانه ساختمانی طرحهای مسکن حمایتی نیز حکایت از تلاش دولت چهاردهم در بخش مسکن دارد. در این بخش، رشد بسیار مناسبی ثبت شده است. آمارها حاکی است، تعداد صدور پروانه ساختمانی طرحهای مسکن حمایتی ۹۹ ساله از ۴۹۱ هزار واحد مسکونی به بیش از ۷۶۰ هزار واحد رسیده است. بیش از ۲۶۹ هزار واحد از صدور پروانه ساختمانی مسکن های حمایتی در دولت چهاردهم انجام شد.
شروع عملیات اجرایی واحدهای حمایتی مسکن به ۷۰۷ هزار واحد رسید
شروع عملیات اجرایی پروژهها در طرحهای حمایتی مسکن بر روی اراضی ۹۹ ساله نشان میدهد، هماکنون این رقم به بیش از ۷۰۷ هزار واحد رسیده است. این رقم در ابتدای آغاز به کار دولت چهاردهم ۵۳۸ هزار واحد بوده است و ۱۶۹ هزار واحد از شروع عملیات اجرایی پروژهها در دولت چهاردهم انجام شد.
اتمام اسکلت و سقف بیش از ۳۹۶ هزار واحد مسکن حمایتی
همچنین، افزایش تکمیل اسکلت و سقف پروژهها در طرحهای مسکن حمایتی بر روی اراضی ۹۹ ساله از حدود ۱۹۲ هزار واحد به حدود ۳۹۶ هزار واحد رسیده است. بیش از ۲۰۴ هزار واحد در دولت چهاردهم انجام شده و بیش از ۲۰۰ درصد رشد ماهانه پیشرفت کار که بسیار قابل ملاحظه است.
۶۱ هزار واحد مسکن حمایتی در بیش از ۱.۵ سال دولت چهاردهم تکمیل و تحویل شد
عملیات ساخت واحدهای مسکونی حمایتی در اراضی ۹۹ ساله، از ۲۱ هزار واحد از ابتدای اجرای طرح تا شهریورماه ۱۴۰۳ ، هم اینک به حدود ۸۲ هزار واحد رسیده است. دولت چهاردهم با اهتمام بر تکمیل و تحویل واحدها طی این مدت، ۶۱ هزار واحد مسکن حمایتی را تکمیل و تحویل متقاضیان داده است.
برنامهریزی برای تحویل تمامی واحدهای مسکن حمایتی در ۳ سال آینده
بر اساس اعلام معاونت مسکن و ساختمان، برنامه ریزی شده است، حداکثر در ۳ سال آینده تمامی مسکنهای حمایتی که هماکنون آمار کلی آنها ۸۵۴ هزار واحد است تکمیل و تحویل متقاضیان شود.
تکمیل و تحویل ۳۲ هزار واحد مسکن مهر در دولت چهاردهم
به علاوه از تعداد ۱۲۵ هزار واحد مسکن مهر باقیمانده از تعهدات دولتهای پیشین، تعداد ۳۲ هزار واحد در دولت چهاردهم تاکنون تکمیل و تحویل شده است و فرآیند تکمیل و تحویل سایر واحدها نیز ادامه دارد.
ضرورت همراهی بانکها برای تامین مابهالتفاوت تسهیلات ساخت
خلاصه عملکرد پیشرفت طرحهای حمایتی نشان میدهد، نه تنها توقف و اهمالی در اجرا و پیشبرد برنامهها انجام نشده، بلکه روند اجرا با سرعت و جدیت به مراتب بیشتری، پیگیری شده است. با این وجود، تامین و پرداخت تسهیلات واحدهای حمایتی شروع شده فاقد تسهیلات (مابهالتفاوت ۸۵۰ هزار واحد حمایتی شروع شده در تعهد دولت تا ۵۳۰ هزار واحد حمایتی دارای تسهیلات ساخت) یکی از چالشهای پیشروی تکمیل واحدهای مسکونی حمایتی است که نیازمند همراهی سیستم بانکی کشور است.
همچنین، بر اساس اعلام معاونت مسکن و ساختمان، موضوع دیگر تامین خدمات زیربنائی (آب و برق) در طرحهای ملی مسکن است که همواره با توجه به ناترازیهای موجود در حوزه آب و برق کشور و همچنین نحوه تامین منابع مالی مورد نیاز برای اجرای پروژههای خدمات زیربنائی در این طرحها، مورد ایراد و اعتراض وزارت نیرو است.